İşyerlerinde Çalışan Temsilcisi Kim Olmalıdır?
Çalışan temsilcisi; iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çalışmalara
katılma, çalışmaları izleme, tehlike kaynağının yok edilmesi veya tehlikeden
kaynaklanan riskin azaltılması için tedbir alınmasını isteme, tekliflerde
bulunma ve benzeri konularda çalışanları temsil etmeye yetkili kişidir. İşveren; işyerinin
değişik bölümlerindeki riskler ve çalışan sayılarını göz önünde bulundurarak
dengeli dağılıma özen göstermek kaydıyla, çalışanlar arasında yapılacak seçim
veya seçimle belirlenemediği durumda atama yoluyla, aşağıda belirtilen
sayılarda çalışan temsilcisi görevlendirir. İşyerlerinde çalışan sayısına göre
görevlendirilecek çalışan temsilcisi sayısı değişiklik göstermektedir.
50 çalışanı bulunan işyerlerinde 1
çalışan temsilcisi,
100 çalışanı bulunan işyerlerinde 2 çalışan temsilcisi,
500 çalışanı bulunan işyerlerinde 3
çalışan temsilcisi,
1000 çalışanı bulunan işyerlerinde 4 çalışan temsilcisi,
2000 çalışanı bulunan işyerlerinde 4 çalışan temsilcisi,
2001 ve üzeri çalışanı bulunan işyerlerinde 6 çalışan temsilcisi
görevlendirilmelidir.
Seçilecek çalışan temsilcisinde bulunması gereken zorunlu özellikler;
a) İşyerinin tam süreli daimi çalışanı olması,
b) En az 3 yıllık iş deneyiminin bulunması,
c) En az ortaokul düzeyinde öğrenim görmüş olması
Yetkili sendika temsilcileri çalışan temsilcisi olarak ta görev yapabilir. İşyerinde yetkili sendika bulunmaması halinde çalışanlar
arasından seçimle belirlenmelidir.
Çalışan
temsilcisi seçimle belirlenmesi durumunda işveren tarafından 7 gün önce aday başvurularının
yapılacağı ilân edilir. Aday sayısı işyerinde zorunlu çalışan temsilcisi sayısının üç katından
fazla olamaz. Seçim, işyerindeki çalışanların en az
yarıdan bir fazlasının katılacağı bir oylamayla yapılır. Oylamanın gizli
yapılması esastır. En fazla oy alan aday veya adaylar çalışan temsilcisi veya
temsilcileri olarak ilân edilir. Oyların eşitliği
durumunda çalışan temsilcisi; adayların öğrenim durumu, işyerindeki deneyim
süresi ve benzeri kriterleri esas alınarak işverence belirlenir. Seçim,
sonuçları itibariyle 5 yıl geçerlidir.
Görevlerini yürütmeleri nedeniyle, çalışan
temsilcileri ve destek elemanlarının hakları kısıtlanmamalı, görevlerini yerine
getirebilmeleri için işveren tarafından gerekli imkânlar sağlanmalıdır. İş
yerlerinde belirlenen çalışan temsilcileri kayıt altına alınmalı, eğitim alması
sağlanmalı, kayıt altına alınan dokümanlar denetimlerde gösterilmek üzere
arşivlenmelidir. Tüm çalışanlara çalışan temsilcisinin kim/ kimler olduğu bildirilmelidir.